Page 58 - 2025年10月《吉祥》
P. 58
txl;aqmif;yg; 特稿
ppfordkif;udk pGJNrJrSwfom;í Nidrf;csrf;a&;wm0efudk w½kwfEdkifiHESifhtwlxrf;&Gufrnf
ု
�ရေးလှ��ိး�-တရုုတ်ခံုစ််ကြား�ည််ရေး��အသင််� သုရေးတသီ၊ �ရေးလှ�ယူး�တ�ကသ�လှ် တရုုတ်ရေး���းရေးလှ်လှးရေး��ဌားန် ယူခံင််�ုဌားန်�ိူ�
�ုန််�ထုုန််���င်် (Peter T C Chang)
ု
铭记战争历史，与中国共担和平责任
马中友好协会研究员、马来亚大学中国研究所原副所长 张添财（Peter T C Chang）
တရုုတ်လှူ�ု���ရေးတွခံုည််�သး �ု�ာရေး�း�်ခံ�ကြား�မြူခံင််� ��ုတ်ပါါ။
်
်
ု
� ရေးလှ�လှူ�ု���၊ အ�နှိဒ�ယူလှူ�ု���နှိိင်် ရေး�သခံံလှူ�ု���တ�်�ိးလှည််� အလှး�တ ူ
ု
ည်ှဉ််�ပါန််�နှိိ�ပါ်စ်�် အဓိ�မရေးစ်ခံ�င််�ခံံ�မြိုပါီ� စ်း�န်ပါ်���ားမြူပါတ်လှပါ်�ုနှိိင်် ်
ု
်
အ�ုး�ရေး�ိ�တွင်် ကြီး���်�ဏ််စ်ီ�င််ခံံ��ုတ�်�� ု ခံံခံ�ကြား��ရေးလှသည််။
အ�ု���သ�ီ��ုး���လှှင်် သး၍ပါင်် ����ွး�စ်ွး ခံံခံ�ကြား���ိးသည််။
်
ု
ု
အရေးတး်�ုး��ုး��ိး အတင််�အဓိ�မ “comfort women” မြူပါ�ခံံကြား�
ု
��ိးသည််။ ထု�အရေးခံ်အရေးဝ်၏ ရေးန်း�်�ွယူ်�ိးရေးတး် မြူပါန််ရေးမြူပါးမြူပါ�န််
ခံ�်ခံ�သည််် အကြား��်�ဖွဲ့�်�ု�ုး� �ိ�ရေးန်ရေးပါသည််။
ု
ု
ု
ု
်
သုရေးတသီ�ုး�နှိိင်် တရုုတ်အသ��်အဝန််�တ�်� ထု�သ��င််�ရေးကြား�းင််�
�ုး��� အသစ််တစ််ဖွဲ့န်် မြူပါန််လှည််တူ��ွလှးကြား�ရေးသးအခံါ �ိတ်သး�
ု
ု
ု
ု
ယူခံုနှိိစ််သည်် တရုုတ်မြူပါည််သူတ�်၏ ဂျုပါန််ရေးတး်လှိန််ရေး��စ်စ််ပါွ�နှိိင်် ��့း်ဖွဲ့�်�စ်် ထုး�မြူခံင််�� ခံုခံံ�ုတစ််�ု���မြူဖွဲ့စ််သည််�� �းန််ရေးတး်တ�် သ�လှးခံ� ်
်
်
်
ု
ှ
်
်
်
ရေးတး်လှိန််ရေး��စ်စ််ပါွ� ရေးအးင််နှိ�င််မြူခံင််� နှိိစ်် ၈၀ မြူပါည််မြူဖွဲ့စ််သည််။ ထု�စ်ဉ််� မြိုဗ�တ�သှ��လှ�န်ီ �ပါါသည််။ အရေးကြား�း�်တ�း�နှိိင်် �င််����ု�ာတ� လှ�်�မြူခံံ�ရေးန်လှင်�စ်း�
ု
ု
ု
ု
်
ု
လှ�်ရေးအး�်ခံံ �ရေးလှ�ယူး�(ယူခံု �ရေးလှ��ိး�) အရေးန်မြူဖွဲ့င််် ၎င််��ိး သ��င််��ိတ်တ�င်် ခံုခံံတွန််�လှိန််ရေး�� �ီ�ရေးတး�်� ရေးတး�်ရေးလှးင််ခံ�သည််သးမြူဖွဲ့စ််သည််။
ု
ု
ု
ု
်
မြူဖွဲ့စ််ရုံသး�� �းန််ရေးတး်တ� မြူပါန််လှည််�င််မြူခံင််ကြား���ည်် ခံ�်ခံ�ရေးသး နှိိစ််�းလှ�ုး�လှည််� မြိုဗ�တ�သှ��လှ�န်ီလှ�်ရေးအး�်ခံံ �ရေးလှ�ယူး�(ယူခံု �ရေးလှ��ိး�)
်
ု
မြူဖွဲ့စ််ရေးပါသည််။ မြူပါည််သူ�ုး�သည်် တရုုတ်မြူပါည််သူ�ုး�၏ ဂျုပါန််ရေးတး်လှိန််ရေး��စ်စ််ပါွ��ိ
်
ု
်
၁၉၄၁ ခံုနှိိစ်် �ီ�င််ဘးလှတွင်် ဂျုပါန််စ်စ််တပါ်� မြိုဗ�တ�သှ��လှ�န်ီလှ�်ရေးအး�်ခံံ ခံွန််အး��ုး��ယူူခံ�သည််။ အထုူ�သမြူဖွဲ့င်် ၁၉၃၇ ခံုနှိိစ်် “၇.၇(�ူလှ�င််လှ
ု
ု
ု
�ရေးလှ�ယူး�(ယူခံု �ရေးလှ��ိး�)�� �ုူ�ရေး�ုး်သည််။ မြိုဗ�တ�သှ��လှ�န်ီအစ်��� လှုင််မြူ�န််စ်ွး ၇ ��်ရေးန််)အရေး��အခံင််�”ရေးန်း�်ပါ�င််��ိး မြူဖွဲ့စ််ရေးလှသည််။ မြိုဗ�တ�သှ
ု
ု
ု
ု
ု
ု
ု
်
ု
အရေး��န်��်၍ ၁၉၄၂ ခံုနှိိစ်် ရေးဖွဲ့ရေးဖွဲ့း်ဝါ�ီလှတွင်် စ်င််�းပါူနှိ�င််င်ံ �ုသွး�ပါါသည််။ ထု�်ရေးန်း�်ပါ�င််� ��လှ�န်ီလှ�်ရေးအး�်ခံံ �ရေးလှ�ယူး�(ယူခံု �ရေးလှ��ိး�) တရုုတ်
ု
ု
ု
ု
်
်
၃ နှိိစ််ခံွ�ကြား�း ဂျုပါန််လှ�်ရေးအး�်�ုရေး�း�်ခံ�သည်် �းလှအတွင််� �ရေးလှ��ိး�မြူပါည််သူတ�်�ိး အသ��်အဝန််�သည်် ဘ��ရေးဘ�တ�င််�မြူပါည််အရေးပါ် သံရေးယူး�ဉ််
ု
ု
အကြား��်�ဖွဲ့�်ဝါ�၏ အုပါ်စ်��မြူခံင််��� ခံံခံ�ကြား��ရေးလှသည််။ �ိ�ကြား�သည်််အရေးလှုး�် တရုုတ်နှိ�င််င်ံ၏ ရေးတး်လှိန််ရေး��စ်စ််ပါွ�အတွ�်
်
ု
ု
်
်
်
်
ု
ု
်
န်း�ည််���မြူဖွဲ့င်် အရေး�ုး်ကြား�း��ံ� အကြား��်�ဖွဲ့�်လှုပါ်�ပါ်�ရေးတး် “အမြူ�စ််မြူဖွဲ့တ် ရေးင်ွအး�နှိိင််ရေး�း စ်�တ်ဓိးတ်ခံွန််အး�နှိိင််ပါါ အး�ရေးပါ�ရေးထုး�်ပါံခံ�ကြား�သည််။
ု
ု
ု
လှူသတ်ပါွ�”ပါင််မြူဖွဲ့စ််သည််။ ဂျုပါန််စ်စ််တပါ်သည်် �ရေးလှ��ိး�နှိ�င််င်ံနှိိင်် စ်င််�းပါူနှိ�င််င်ံတ�်တွင်် မြိုဗ�တ�သှ��လှ�န်ီလှ�်ရေးအး�်ခံံ �ရေးလှ�ယူး�(ယူခံု �ရေးလှ��ိး�)၏
်
ု
ု
ု
်
ု
်
ရေးထုးင််ခံုီရေးသး တရုုတ်နှိွယူ်ဖွဲ့ွး��ုး��� သတ်မြူဖွဲ့တ်ခံ�သည််။ တရုုတ်နှိ�င််င်ံ၏ ဂျုပါန်် တ��်ပါွ��ိး အထုီ��ုန်် မြူဖွဲ့စ််�ရေးန်ခံ�ဘ� အး�ိဖွဲ့�်�စ််�န်််�ုင််ရေး��နှိိင်််
ု
ု
ု
ု
ရေးတး်လှိန််ရေး��လှပါ်�ိး��ု�� အး�ရေးပါ�ရေးထုး�်ခံံသည််�ု စ်ွပါ်စ်ွ�ခံံ��း ရေး�သခံံတရုုတ် န်ယူ်ခံု���န်််�ုင််ရေး�� တ��်ပါွ�၏ အရေး��ပါါရေးသး အစ်�တ်အပါ�င််�တစ််ခံု
ု
်
လှူ�ု����ုး��ိး ဂျုပါန််တ�၏ နှိိ�ပါ်�ွပါ်��� ခံံခံ�ကြား��ရေးလှသည််။ ��်ပါ�င််�အတွင််� ��သး�စ်ုရေးပါါင််� မြူဖွဲ့စ််ခံ�ရေးပါသည််။
ု
်
ု
ု
ု
်
ု
ု
ရေးမြူ�း�်မြူ�း�စ်ွး တစ််��သး�စ်ုလှံ�အသတ်ခံံ�မြိုပါီ� �ရေးလှ��ိး�နှိ�င််င်ံ၏ မြို�����ွးတ�င််�တွင်် တစ််န်ည််�အး�မြူဖွဲ့င််် ဂျုပါန််� မြိုဗ�တ�သှ��လှ�န်ီလှ�်ရေးအး�်ခံံ
ု
ု
ု
ု
ု
ု
အရေးကြား�း�်တ�း� ကြီး�ီ�စ်��လှးခံ�ရေးလှသည််။ �ရေးလှ�ယူး�(ယူခံု �ရေးလှ��ိး�)၏ ပါ���န်�်ရု�ုင််�ရေးသး အသ�စ်�တ်�� ု
်
56
