Page 60 - 2025年10月《高棉》

高棉视点｜ B½t’manBiess

ពីការតស៊ូទៅជាកិច្ចសហបតិបត្តិការ
ា

ការពារសន្តិភាព និងអនគត

ឌ
់
លោ�យ៉ុលោ�ក Duong Van Huy ត្របុធាន់មជួឈមណ្ឌលត្រសាវត្រជាវទ្យា�នាកទ្យា�ន់ងលោវៀ�ណាម-ចិិន់
ុ
ឌិ
ុ
ុ
ា
វ ិ ទ្យាាសាន់ត្រសាវត្រជាវអាសំ-ប៉ាសំីហ្វូូិក បុណ្ឌ�យសំភាវ ិ ទ្យាាសាស្ត្សំាសំងគមលោវៀ�ណាម
ី
从抗争到协作，守护和平与未来
越南社会科学翰林院亚太研究院越中关系研究中心主任 杨文辉

ដោ�យ�រូផ្ទាសបតរូឥត្តឈបឈរូនាដោពលឹបចិាបីនះ។
ា
់
់
�
ូ
កងអ�ងដោពលឹដៃនរូលឹកអាណ្តានគូមនាទសវិត្តសរូ ៍ឆាំំ
ំ
ះ
ះ
ិ
�
�
១៩៤០ និង ១៩៥០ �បដោទសនានា�នចាបដោ�ើមចិលឹនា
ត
់
ះ
រូំដោ��ជាត្តិ។ ដោ�ឆាំំ ១៩៤៥ �បដោទសដោវិៀត្តណ្តាម�ន�តលឹ
ួ
់
រូំលឹ�រូ�គូប�គូងអាណ្តានគូមរូបស�រ៉ាំង�មរូយៈប�ិវិត្តន ៍
់
ំ
ត
ិ
ី
ខែខួសហ្វា ដោហើយដោ�ឆាំំ ១៩៧៥ ដោវិៀត្តណ្តាមខាងត្តីង�ត្តវិ ូ
ះ
ូ
�នរូំដោ�� ដោ�យសដោ�មចិ�ននវិ�រូប�ងួបប�ងួមជាត្តិ។
ូ
ី
៍
�
៏
ទនទឹមនឹងដោន� �បដោទសអាសអាដោគូះយដោ�សងៗដោទៀត្តក�ន
រូួចិ�ត្តព�រូ�គូប�គូងរូបសពួកអាណ្តានគូម ដោ�យសដោ�មចិ
�
ី
់
់
ិ
�នឯករ៉ាជ័ុជាត្តិ និង�រូប�ងួបប�ងួមជាត្តិ។
ះ
ា
ំ
ួ
ះ
ឆាំំដោន�គូ�ជាខួួបដោលឹើកទី ៨០ ដៃន�រូទទលឹជ័័យជ័មះ� កងអ�ងសង្គ្�ម�ត្តជាក់ �បដោទសនានាដោ�ត្តំបន ់
�
�
់
ា
�
ា
ី
ិ
ោូ
៍
ោ
កងសង្គ្�មត្តសរូបស�បជាជ័នចិិន�បឆាំំងនឹង�រូឈ្លានពាន អាសអាដោគូះយ៍�នត្តសដោ�ើមីីខែសងរូក�វិអភវិឌ្ឍឍនរូបសពួកដោគូ
ា
ូ
ា
ះ
់
ូ
�
ំ
ះ
ំ
ូ
៏
រូបសជ័បន និងសង្គ្�ម�បឆាំំងហ្វាសសពិភពដោ�ក ក�ចិជា កងចិដោណ្តាម�រូ�បកួត្ត�បខែជ័ងរូវាង�បដោទសមហ្វាអណ្តាចិ។
់
�
ុ
�
ី
ា
ា
�
ូ
ោ
ះ
ឹ
ី
ខួួបដោលឹើកទី ៨០ ដៃនប�ិវិត្តតន៍ខែខួសហ្វាដោ�ដោវិៀត្តណ្តាម និង ដោ�ឆាំំ ១៩៦៧ អាសាន�ត្តវិ�នបដោងកើត្តដោ�ើង ខែ�លឹជា�ពត្តតិ-
ា
ះ
៍
៏
់
់
់
ត
ា
ះ
�រូបដោងើត្តសាធារូណៈរូ�ឋសងមនិយមដោវិៀត្តណ្តាម។ កងនាម �រូណៈ�សំខានមួយកង�រូផ្ទាសបរូត្តំបនពី�រូខែបក�ក ់
ក
ូ
�
�
ា
ិ
ា
ា
ត
ូ
់
ឌ
ជាមជ័ិមណៈលឹខាងភមិសាង្គ្សតខែ�លឹភាបមហ្វាសម�ទ�សីហាក ដោ�ជា�រូដោធីើកចិសហ�បត្តិបត្តិ�រូ។ ដោ�យមានសារូត្តីសមភាព
ើ
�
�
ុ
ិ
ត
ំ
ិ
ា
ះ
ា
ិ
�
ត
និងមហ្វាសម�ទឥណ្តា �បវិត្តសាង្គ្សតនិងបចិបីនភាពរូបស ់ និងកចិសហ�បត្តិបត្តិ�រូ �ពមទាំងមានដោគ្នាលឹបណៈងដោលឹើក
ឌ
�
ិ
ំ
ើ
ឋ
ិ
់
ព
ុ
ី
ះ
់
អាសអាដោគូះយ៍ខែត្តងខែត្តមានទំនាកទំនងយ៉ាងជ័ិត្តសិទធជាមួយ កមសកដោណៈនដោស�កចិា វិឌ្ឍឍនភាពសងាម និង�រូអភវិឌ្ឍឍ
�
៌
ោ
ះ
�
ះ
ត
ើ
ិ
ិ
នឹង�ំដោណៈរូដៃនសនភាព និង�រូអភវិឌ្ឍឍកងត្តំបន់ និង វិបីធីមដោ�កងត្តំបន់ អាសាន�នជ័ំរូញ�បដោទសជាសមាជ័ិក
�
�
ត
�
ា
ា
ះ
ពិភពដោ�ក។ ឱុវិ ិ វិត្តពី�រូ�បឈមមខួ�ក់គ្នាដោ�ជា�រូដោធីើកិចិសនទនា
ះ
ះ
ូ
ិ
ោ
ចាបព�រូត្តស�បឆាំំងនឹងអាណ្តានគូមរូហត្ត�លឹ�រូ ជាមួយគ្នា។ ដោ�ឆាំំ ១៩៩៥ �បដោទសដោវិៀត្តណ្តាម�នចិលឹរូួម
់
ី
ូ
ូ
់
ំ
ោ
ី
ើ
ា
៍
ដោធីសមាហរូណៈកមាកងត្តំបន់ �បដោទសអាសអាដោគូះយ�នបន ត ជាសមាជ័ិកដៃនអាសាន ដោ�យរូួមចិខែណៈកបខែនថមដោទៀត្ត�លឹ ់
�
ះ
�
ើ
់
់
ិ
ខែសាងរូកសនតិភាព សថិរូភាព និង�រូអភវិឌ្ឍឍជាប�ប�ម �ំដោណៈរូ�រូដោធីាើសមាហរូណៈកមាត្តំបន់។
ូ
ោ
រូយៈកចិាខួត្តខួ�បងខែ�បងឥត្តឈបឈរូ ដោ�យប�ញព��ជា ញ សពាដៃ�ៃដោន� ដោ�យពឹងខែ�កដោលឹើអាសាន �បដោទសនានា
ិ
ឹ
ី
់
ិ
ូ
ំ
�
ី
ះ
ា
ះ
ូ
ា
៏
ិ
ា
ះ
ពដោសសដោ�កងបរូិបទសកលឹដោ�ក�សគូសាញ និង�បកប កងត្តំបន់អាសអាដោគូះយ៍�ន�យជាអកចិលឹរូួម និងជា
�
�
�
60