Page 48 - 2025年10月《高棉》
P. 48

B½t’manBiess
           高棉视点|
           高棉视点|     B½t’manBiess






















                                                                  ា ិ
                                 �គ្នាប
                                    ់
                               ំបក
                                                                             ឈ្លា
                                                                            ិក
                                    ់
                                                                      ធជាង
                                       ង
                                                                     ខ
                                      ំ
                                    �
                                                                        ដោម�ន
                                      ដោភាើ
                          ង
                                                                                  ចិិន
                           ធី
                        ដោភាើ
                        ំ
                                                       ងសា
                            ំ
                              ស
                                                                               មជ័័
                                                      កះ
                            ន
                                                                                 រូ
                             ិង
                                                             លឹឹកវិ
                                                  �
                                                           នទីរូរូ
                                                ងប
                                                ំ
                                                              ំ
                                                          ម
                                                   ញ
                                                    ដោ
                                                     �
                                                   ូ
                                                   ូ
                                                          រូ
                                                                ញ្ញា
                                         ខែ
                                         ំ
                                         ំ
                                        ធី
                                                                     ន
                                                                     ខ
                                          �
                                              �
                                              ់
                                              ់
                                           លឹ�ក
                                                                  ណៈក
                                                                  ា
                   លឹ�គ្នាប
                       ់
                       ់
                 ក
                       �
                  ា
                 កាលឹ�គ្នាប�ំដោភាើងធីំ និងសំបក�គ្នាប�ំដោភាើងធីខែ�លឹ�ក�ំងប�ញដោ�កះងសារូមនទីរូរូំលឹឹកវិ ិ ញ្ញាណៈកនធជាងដោម�និកឈ្លាមជ័័រូចិិន
                                                       �
                                                       �
                              លឹ ិ
                                          សចិិនវិ ិ
                                                                    ុ�
                                                                  ជ័ប
                                                     ំ
                                                                    ុ�
                                                        �រូ
                                                                    ន
                                                      ន
                                     ់
                                វិ
                                លឹ�ត្ត�ប
                  ង
                                       �បដោទ
                                     ់
                                     មក
                                                  ី
                                                     ង
                                                            ា
                                                            ា
                                                  ី�ប
                                                    ឆាំ
                                                          ឈ្លា
                 កះ
                 កះងត្តំបន់អាសអាដោគូះយខែ�លឹវិ ិ លឹ�ត្ត�បមក�បដោទសចិិនវិ ិ ញដោ�ើមីី�បឆាំំងនឹង�រូឈ្លានពានរូបសជ័បន
                                                            នពាន
                                              ញ
                                                                 ស
                                                                  ់
                                                                  ់
                                                                ប
                                                               រូ
                                                 ម
                                               ដោ
                                                �ើ
                        អា
                        ី
                        �
                        �
                        ី
                      ់អា
                             ខែ
                             ៍
                       ស
                             ៍
                     ន
                             �
                          ដោគូះយ
                                                       ឹង
                   ត្ត
                    ំប
                  �
                  �
                 南洋华侨机工回国抗日纪念馆内展出的炮弹头和炮弹壳 CFP 图
                 南洋华侨机工回国抗日纪念馆内展出的炮弹头和炮弹壳 CFP 图
                                                                                              ើ
                 គ្នាំង។ បខែនតជាងដោម�និកខែត្តងខែត្តអាចិខែសាងរូកមដោធីា�យ  �មអា�ស ដោហើយ�នដោបក�ាវិ�ឹកជ័�នឆុាង�ត្តភះំខួស់ៗ
                                                                                    ើ
                                                                                                     ់
                        ុ�
                                                                                                        ព
                                                                                              ូ
                                                                                       ូ
                                                                                   ់
                                                                                 ះ
                                 ់
                                      ំ
                                                           ូ
                 ដោ�ើមីីដោ���សាយរ៉ាលឹ�រូលឹ�ក។  ដោ�ក  ជា  ឈួនចិវិ   ដោ�យមិនខាចិដោ�គ្នា�ថាកដោសា�។
                                                                         ា
                      �
                 �នទកបនទ�ដោឈើ��សពរូដោ�កះងរូ�យនត។  ដោពលឹ�ាវិ�ក់      ដោ�ឆាំំ ១៩៤២ ដោ�ក ជា ឈួនចិវិ  �ត្តវិ�នដោ�ទរូដោ�
                                                                                                  ូ
                                    ី
                                                                                              ូ
                                   ់
                                                                        ះ
                                         �
                                                        ូ
                                                      ា
                 គ្នាត្តនឹងដោ�បបន�ដោឈើទាំងដោនា�ដោ�ើមីី��លឹដោលឹ�វិ។  វិ ិ ធី ី  ទ�កុង Yangon និង Bhamo កង�បដោទសមីយ៉ានមា ដោហើយ
                    ់
                                                                                                      ុ
                                                                  ី
                                                                                        ះ
                                                                                                   ុ
                                                                                                    ់
                             ទ
                                                    ើ
                          ើ
                                                     ូ
                                                                                        �
                                               ះ
                                  ូ
                     ះ
                                                         ត
                                                                                                  ា
                                         ើ
                                                                                       ឌ
                                             ់
                 បដោណ្តា�អាសនះដោន��ត្តវិ�នដោ�ប��សកងកីនរូ�យនដោ�   ដោ��យមក�នដោ��បដោទសឥណ្តាជាមួយកងកមាំងដោបសកកម ា
                                               �
                                                  ួ
                                                                                                        ត
                 ដោពលឹដោ��យ  ដោហើយ�ន�យជា  "យទធវិ ិ ធីីស�មាបដោធី ើ ា  ចិិន  ដោហើយ�នវិ ិ លឹ�ត្ត�បដោ��កុងគូនមីង�មបដោណ្តាយ
                                                                                     ់
                                      ា
                                                          ់
                                                                                            �
                                                �
                                                  ុ
                                                                                                      ូ
                                                                          ឌ
                                                                                                      ោ
                                                                  ា
                     ើ
                                                                               ទ
                                     ូ
                             ើ
                                                                                                ា
                 �ំដោណៈរូ" ដោ�ដោលឹ�ាវិ�ះលឹ់ យណ្តាន-មីយ៉ានមា។     �វិ ចិិន-ឥណ្តា បនាបពីជ័័យជ័មះ�ដៃនសង្គ្�មត្តស�បឆាំំង
                                                                                 ់
                                                ់
                                              ុ
                              ូ
                                                                  ូ
                                                �
                          ះ
                                                ុ
                                                                      ុ�
                     ដោ�គ្នា�ថាកមិន�ត្តឹមខែត្តដោ��ត្តង�វិភកបដោណ្តា�ដោទ។  កង  នឹងជ័បនកះងឆាំំ ១៩៤៥។
                                                   ះ
                                           ា
                                               ់
                            ់
                                                           ះ
                                          ់
                                                                            ះ
                                                                         �
                                           ូ
                                                           �
                 ដោបសកកមា�ឹកជ័�នមួយ ដោ�ក ជា ឈួនចិវិ �នឆុងជ័ំង�      បនាបពខែ�សងសង្គ្�ម�នរូសាយ�ត្តដោ� ដោ�ក ជា
                                                        ា
                                                                          ី
                               ើ
                                                                                  ា
                                                                         ់
                                                  ូ
                                                                                                 ់
                                                                       ទ
                              ូ
                                                                      ូ
                                                                                                   ុ
                                                                                                      �
                                                                                   ត
                                                                                       ី
                                                                                         ំ
                            �
                 �គូុនចាញ រូងទកខដោ�យសារូ�រូញរូសាចិធីៃនធីៃរូ ដោហើយ�ត្តវិ ូ  ឈួនចិវិ �នសដោ�មចិចិិត្ត�ំងទលឹដោ�ដោ��កុងមាងស� ដោហើយ
                                                  ់
                                               ់
                        ់
                                          ័
                                                                     �
                 �នប�នដោ�មនីរូដោពទុ។ �គូដោពទុ�នដោសើឱុគ្នាត្ត់ស�មាក  ទប�ត្ត�នទទលឹមរូណៈភាពដោ�កខែនាងដោនា�  និង�ត្តវិ�ន
                                       ូ
                                                                  ី
                                                 ះ
                                                                            ួ
                                                                                                        ូ
                       ើ
                              ទ
                                                                   ំ
                       ូ
                                           ត
                                              ា
                                                                    ា
                 កះងមនទីរូដោពទុមួយខែខួ  បខែនតគ្នាត្តសាបភាមក៏មានអារូមាណៈ ៍  ប��ដោ�ដោលឹភំត្តចិមួយដោ�ជាយ�កុងមាងស�។ ដោរូឿងរ៉ាវិរូបស ់
                                             ់
                                         ់
                                                                          ើ
                                                                                                       ុ
                                                                           ះ
                                                                                                �
                                                                             ូ
                                   ុ�
                                                                                             ុ
                                                                   �
                  �
                  ័
                                                                                                 �
                          ា
                                                                                                ំ
                                  ា
                 ភយសាន់ដោសារូថា  សមារូៈដោ�ដោលឹើឡានកពងរូងចាំ�ឹកជ័�ន!  ដោ�កក�ន�យជាមរូត្តក�៏មានត្តដៃមាប�ត្តស�មាបកន
                                                                       ៏
                                                                            ា
                                                          ើ
                                              ំ
                                                                                                         ់
                                               �
                                                  ់
                                                                                                          ូ
                                                          ូ
                                                                                                       ិ
                                                 ី
                                                       ត
                        ទ
                          ់
                 ដោ�ដៃ�ៃបនាប ដោ�ដោពលឹខែ�លឹគ្នាត្តធីរូដោសីយពជ័ំង�បនិចិ គ្នាត្ត ់  រូបសដោ�កគូ� ដោ�ក ជា ជ័�វិ� ី ។ ដោ�ក ជា ជ័�វិ� ី  �ននយ៉ាយ
                                                                     ់
                                          ូ
                                              ើ
                                         ់
                                                                                              ញ
                                                                             ា
                                           ៃ
                                                                                       �
                      ួ
                                                          ី
                                                                                ញ
                                                                                                  ់
                                                                                            �
                                                                                                    ញ
                                                                                                     ំ
                                                                        ញ
                 �នលឹចិដោចិញពីមនទីរូដោពទុដោ�យសាត្ត់ៗ  ដោហើយដោទា�បជា  ថា �លឹខួំដោ�ដោកង ខួំខែត្តងខែត្តសំឱុឪពកខួំ��បខួំអពដោរូឿងរ៉ាវិ ុ
                                                                                                      ី
                                                                        �
                                                                                �
                                                                                                    �
                                                                                              �
                                                                                             ុ
                                             ើ
                                    ៏
                 គ្នាត្ត់មានជ័ំង�ក៏ដោ�យ  ក�ន�ឹកជ័�នសមារូៈទានដោពលឹ  ដោកត្តដោ�ើង�ម�ាវិ�ះលឹ់ យណ្តាន-មីយ៉ានមា ដោហើយដោរូឿងរ៉ាវិ ុ
                                                                                                ុ
                                                                                               ់
                                                                   ើ
                                                                                    ូ
                                                        ់
                                                  ា
                                                                             ូ
                                             ូ
                                                                                               ញ
                                                                                               ំ
                                                                                              ត
                                                                                          ះ
                                                                                         ់
                                                                               ៏
                                                                                                   ិ
                 ដោវិ�។                                          រូំដោភើបចិិត្តទាំងដោនា�ក�ន�ិត្តជាបកងចិិត្តខួជានចិ។  ឥ�វិ ូ
                                                                       ត
                                                                                                    ា
                                                                                          �
                                                                                               �
                                                                                      �
                                                                                            ះ
                                                 ូ
                                     ់
                     ដោ�កង�រូចិងចាំរូបសដោ�ក ជា ឈួនចិវិ ជាងដោម�និក  ដោន� ដោ�ក ជា ជ័�វិ� ី  មានអាយ ៧៥ ឆាំំដោហើយ។ ដោ�កក៏ជា
                        ះ
                        �
                                    ា
                                       ី
                                                ះ
                                                  ិ
                              ូ
                                  ី
                 ដៃហណ្តាន�នប�ញពសារូត្តរូួមសាមគូាីគ្នាពដោសស។  ដោ�  "អះកនិទាន"  �បវិត្តតិសាង្គ្សតដោន�។  កះងអ�ងដោពលឹជ័ួបជ័ំ �
                                                                                                ំ
                                                                                                  �
                                                                                             �
                 ដោពលឹខែ�លឹអះកភមជ័ួបគ្នា  ពួកដោគូមិន�ត្តវិ�រូនយ៉ាយដោ�ចិើន  �គូួសារូ  ដោ�កខែត្តងខែត្ត��បយវិជ័នជ័ំនានដោ��យអពដោរូឿង
                                                                                                        ី
                                                                                                ់
                                                                                                       ំ
                               ិ
                             ូ
                                                                                      ់
                                                   ិ
                                              ូ
                                   ះ
                                                                                        �
                                           ូ
                                                                                     ់
                               ះ
                                                                       �
                                                ះ
                 ដោទ  �ត្តឹមខែត្ត�កខែសខែភកក៏អាចិ�ឹងថា�ត្តវិជ័ួយគ្នាដោ�វិ ិ ញដោ�មក។  ខែ�លឹឪពកដោ�ក�ន�ក�ំង�គូួសារូ  ដោហើយវិ ិ លឹ�ត្ត�ប ់
                                                                                              ធ
                                                                                            �
                                                         ត
                                                  �
                                     ំ
                                                                       ់
                 ពួកដោគូ�នរូ�ញឡាន�មចិដោណ្តាត្តភះំ  ជ័ួសជ័លឹរូ�យនដោ�  ដោ��ន�បដោទសចិិនវិ ិ ញ  ដោ�ើមីី�បយទ�បឆាំំងនឹងកងទ័ព
                 កងដោភ�ងពុ�  និង�ឹកជ័�នសមារូៈភាមៗបនាបព�រូវាយឆុាក ់  ជ័បន  ដោហើយពិពណៈនាអពដោ�គ្នា�ថាក់  និង�រូលឹ�កដោ�
                                                                                     ី
                                                                                    ំ
                                           ា
                     ា
                                                    ី
                                                 ទ
                                                   ់
                                                                                           ះ
                                   ើ
                                                                                ៌
                  ះ
                                                                   ុ�
                                        ា
                                                                                                      ំ
                                   ូ
                  �
                         �
          48
          48
   43   44   45   46   47   48   49   50   51   52   53